Letter 20: Ined.: (3: siue etiam.
Pelagius [the Pope] to Eutychius, Bishop of Constantinople.
The most illustrious man Theoctistus has told us by word of mouth that your Fraternity earnestly requests from us certain sanctuaries [that is, relics] of the blessed Apostle Peter; we signify that, so far as it has been possible, we have satisfied your desire.
We have accordingly sent to you, through the aforesaid illustrious man, filings from the chains of blessed Peter, so that, once they have been enclosed by you wherever you may wish, they may be kept with the veneration that is owed.
And we have also placed a tunic in the inner part of the tomb of the blessed Apostle Peter, and we caused it to remain there for three continuous days, and we have likewise sent it to you, so that, whether you wish to have it as relics or as a blessing, you may have it; or whether also, at the time of the sacred action [the celebration of the liturgy], you wish to be clothed in it as one venerating [...] so consecrated, you may have the power to do so nonetheless; and you shall likewise have a remembrance of our name, that you may always intercede on our behalf before the Lord.
AI-assisted translation - This translation was produced with AI assistance and has not been peer-reviewed. See the 19th-century translation or original Latin/Greek below for scholarly use.
Latin / Greek Original
Ined.: (3: siue etiam...uelis habeas).
PEI/AGIUS [PAPA] EUTICIO EPISCOPO CONSTANTINO-
POEITANO. Uir illustris Theoctistus uerbo dixit, fraternitatem 1
in fine tituli) B papa] om. B euticio] B I: citticio Theiner constantinopoli¬
tano] om. B
gusto a. 552 Eutychius monachus, qui personam episcopi Pontici gerebat.
Concilio Constantinopolitano II a. 552 praefuit; a sede sua depositus fuit
ex. m. ianuario a. 565, in illam denuo repositus die 2 m. octubris a. 577.
Eam rexit usque ad diem 6 aprilis a. 582, quo e vita migravit. Cf. S. GrE-
GORii Magni, MoraL, XIV, 56 (MignE, Pb. 75, c. 1077-1079); E. Caspar,
0 . c., p. 269; 271; 360-361; 365; E. Stein, Histoive ..., p. 654-656; 664; 668;
680-681 (n. 1); 687.
1. Uir illustris: Hoc decorabantur honoris titulo altissimi imperii
magistratus. In diversos gradus dividebantur. Tempore Pelagii hi erant:
1) in actu positi^ sive munere fungentes; 2) inter agentes^ munere, sicut
et sequentes, destituti, sed qui, ad ordinem quod adtinet, primis aequaban¬
tur. 3) magnifici inlustreSy qui titulo gloriosi iam non gaudebant; 4) ho¬
norarii: a) absque ullo munere publico; b) munus inferius exercentes;
5) vacantes. Classibus 1 et 2 gloriosi praeterea nomen erat, iUi enim cum
patriciis et consulibus novum efformabant gradum: senatorum. Cf. Th.
Mommsen, Ostgotische Studien, l. c., p. 485-493; 509-511; P. Koch, o. c.,
p. 36-45; E. Stein, Deux questeurs de Justinien ..., l. c., p. 366; 382; Idem,
La disparition du Senat..., l. c., p. 316, n. 1; 317-318, n. 1; Idem, Histoire...,
p. 429-432; 474; 711-712; 740; 741, n. 2; 742; 796. Theoctistus noster erat igi¬
tur tantum inlustris honorarius aut vacans^ cum nec magnifici inlustrisy
neque gloriosi titulis decoretur. Quoad titulum inlustris conferri etiam
possunt C. JUEEIAN, Illustres^ in Daremherg-SagliOy t. III, 1, p. 385-389, et
M. Bridget, 0 . c., p. 50; 147; 166.
tuam aliqua sanctuaria a nobis beati Petri apostoli magnopere po¬
stulare; prout possibile fuit desiderio tuo nos satisfecisse signamus.
^ Direximus siquidem tibi per praedictum illustrem uirum, lima- 2
turam de catenis beati Petri, ut a te, iam ubi uolueris inclusae,
debita ueneratione seruentur. Sed et tunicam unam in interiori 3
parte sepulchri beati Petri apostoli posuimus, et per continuum
triduum ibi eam fecimus permanere et ad te pariter direximus, ut
siue eam pro reliquiis uel pro benedictione habere uolueris ha¬
beas, siue etiam sacrae actionis tempore, utpote f tanti lod uene-
ranti[a] f sacratam indui uelis, habeas nihilominus potestatem,
habiturus pariter et memoriam nominis nostri ad intercedendum
semper pro nobis ad Dominum.
Theiner 10 uel] et B 11-12 siue etiam... habeas] om. I 11 tanti lod] an potius
leg. tantum locum (?) 12 -ranti] -rantia ex -ranti (a superscr.) B (cf. ep. 43y 2)»
sanctuaria: Id est, sanctorum reliquiae. Cf. Du Cange, Glossa¬
rium..., t. VI, p. 57; A. BeaiSE, o. c., p. 2-3. Multum epistula interest, sive
ad reliquiarum historiam texendam, sive ad historiam sepulcri beati Petri
apostoli complendam.
3. utpote ... ueneranti: Uenerantia, ut correxit scriba, an = reve¬
rentia? Vocem inveni tantum s. xi S. Abboni abbati applicatam pro titulo
venerationis. Cf. Dom J. Mabieeon, Acta Sanctorum O. S. B., t. VIII,
Venetiis (1739-1740) p. 47, n. b.; Annales..., t. IV, buteciae Parisiorum, 1707,
p. 171. Quapropter rectius legendum censeo 5Similiter in ep. 43,1
perperam correxit scriba principali in principalia. An legendum esset
uenerandi? In ep. 15, enim, scripserat gubernanti, stipentia, pro gubernandi,
stipendia; ceterum, facilis et nota est confusio ti pro di. Attamen, nec
uenerandi legens constructionem et sensum liquent. Sensus autem esse
videtur: utpote tantmn. locwm ueneranti, sacratam (tunicam) (tibi) indui
velis; an forte: utpote tanti loci uenerandd = utpote ad tantum locum uene-
randum ...? Praefatum itaque vocabulum, aut potius verba tanti loci
deturpata videntur.
PEI^AGII I PAPAE
Gaudentium, episcopum Volaterrae, admonet, ut, vel civili potestate
utens, eos qui haeresim fovent comprimat. Modum significat se gerendi
circa haereticos, qui catholicam veritatem denuo amplecti desiderant.
Revision history
- 2026-05-27v2.2.34-import
Initial corpus import from modern pelagius i retranslated v1.
Fields: letter text, metadata, source links. Source: https://archive.org/details/gasso-batlle-1956-pelagius
Related Letters
Anselmi Luc. Coli, can.
PELAGIUS [PAPA] FLORENTINO to the bishop concerning CLUS<I>0.
CoU.: B fol. 31''; C, fol.
MIGNE, PL. 69, c. 408-410; (6-16) PITRA, Spic, Solesm,, IV, p.
We write to call you back to Rome, for we are both now old men, and the time remaining to us is uncertain.